فردی که در غایب بودن حضرت موسی(ع)، گوسالهای تشکیل داد و بنیاسرائیل را به پرستش آن ترغیب کرد. قرآن در سه آیه از وی مذکور که هر سه مربوط به ایجاد کرد گوساله میباشد. سامری از بنیاسرائیل بود و درباره اسم و نسب وی اختلاف وجود داراست.شخصیتشناسی،سامری از اشخاصی میباشد که با بنیاسرائیل از مصر بیرون شد، در ظواهر جزو مؤمنان به حضرت موسی(ع) بوده و از بزرگان بنیاسرائیل اکانت میگردیدهاست.[۱] از برخی احادیث به دست میاید که سامری شخص سخاوتمندی بود.[۲] درباره اسم و نسب وی اختلاف وجود داراست[۳] با این اکنون برخی منابع اسم اورا موسی بن ظفر دانستهاند[۴] که از نسل یشاكر فرزند حضرت یعقوب بوده تشریفات ترحیم مشهد میباشد.[۵]
سامری مثلا شخصیتهایی میباشد که سه درجه در قرآن از وی مذکور گردیده و هر سه آیتم مربوط به تشکیل داد گوساله برای پرستش آن بوسیله بنی اسرائیل بوده میباشد
حضرت موسی(ع) در ادامه وعده الهی، به زمان سیروز به میعادگاه رفت کهاین برهه زمانی ده روز تمدید شد: «سی شب با موسی وعده نهادیم و ده شب دیگر بر آن افزودیم تا وعده پروردگارش چهل شب كامل شد».[۷] در غایت رجوع موسی(ع) زمان بر شد و این فرمان بر بنیاسرائیل که از تمدید اقامت موسی بیاستحضار بودند، مشقت بار آمد. سامری با به کار گیری از زیور آلات و طلاهای قوم و قبیله، گوسالهای تشکیل داد.[۸] وی ضمن تشکیل داد گوساله، عموم را به پرستش این بت دعوت کرد.[۹]
سامری و احادیث متعدد
هنگامی که حضرت موسی(ع) به نقش سامری در گوسالهپرستی یهود پی پیروزی و انگیزه را از وی جویا شد سامری اینگونه پاسخ بخشید: «بَصُرْتُ بِما لَمْ یبْصُرُوا بِهِ فَقَبَضْتُ قَبْضَةً مِنْ أَثَرِ الرَّسُولِ فَنَبَذْتُها وَ كَذلِكَ سَوَّلَتْ لی نَفْسی؛ اینجانب چیزی دیدم که آنان ندیدند اینجانب قسمتی از اثر ها پیامبر (و نبی معبود) را گرفتم، آنگاه آن را افکندم، و اینچنین نفس اینجانب این فعالیت را در نظرم جلوه اعطا کرد».[۱۰] این آیه با وجود ابهاماتی که دارااست؛ محل احادیث و نقلهای متعدد گردیده و وسعت اکثری را در بر گرفته میباشد که برخی از این نقلها درباره دریافت کردن خاک تحت پای جبرئیل به وسیله سامری میباشد.[۱۱] بعضا پژوهشگران و مفسران در درستی بخش اعظمی از این احادیث و نقلها شک وتردید کردهاند.[۱۲]
مجازات
بنابر حدیثی از امام درستگو(ع)، حضرت موسی تصمیم گرفت سامری را به دلیل اعمالش مجازات کرده و اورا بکشد. البته آفریدگار، سامری را به دلیل سخاوتمند بودن از مجازات مرگ رهانید.[۱۳]
قرآن در باب آخر و عاقبت سامری به نقلی از موسی(ع) اکتفا مینماید: «فَاذْهَبْ فَإِنَّ لَكَ فِی الْحَیاةِ أَنْ تَقُولَ لامِساسَ وَ إِنَّ لَكَ مَوْعِداً لَنْ تُخْلَفَهُ؛ برو، در معاش عالم چنان شوی كه پیوسته بگویی: به اینجانب مجاورت مشو. و نیز تورا وعدهای میباشد كه از آن رها نشوی».[۱۴] نصیب اولیه این آیه اشاره به عذاب دنیایی سامری و نصیب دوم اشاره به عذاب اخروی وی دارااست.
با این اکنون در روش عذاب دنیایی سامری، نقلهای مختلفی وجود دارااست:
طرد اجتماعی
طرد اجتماعی، مجازات دنیایی سامری بوده میباشد. حضرت موسی(ع) سامری را از گردآوری بنیاسرائیل اخراج کرد؛ هیچ شخصی حق نداشت با وی تماس داشته باشد و وی نیز حق نداشت با شخصی رابطه برقرار نماید و هرگونه عشق و علاقهمندی و معامله با وی ممنوع اعلام شد.[۱۵]
بیماری
بعضا مفسران معتقدند؛ بعد از ثبوت جرم و خطای بلندمرتبه سامری، موسی(ع) اورا نفرین کرد و پروردگار اورا به بیماری مرموزی دچار ایجاد کرد که تا زنده بود کسی نمیتوانست با وی تماس بگیرد
فردی که در غایب بودن حضرت موسی(ع)، گوسالهای تشکیل داد و بنیاسرائیل را به پرستش آن ترغیب کرد. قرآن در سه آیه از وی مذکور که هر سه مربوط به ایجاد کرد گوساله میباشد. سامری از بنیاسرائیل بود و درباره اسم و نسب وی اختلاف وجود داراست.شخصیتشناسی،سامری از اشخاصی میباشد که با بنیاسرائیل از مصر بیرون شد، در ظواهر جزو مؤمنان به حضرت موسی(ع) بوده و از بزرگان بنیاسرائیل اکانت میگردیدهاست.[۱] از برخی احادیث به دست میاید که سامری شخص سخاوتمندی بود.[۲] درباره اسم و نسب وی اختلاف وجود داراست[۳] با این اکنون برخی منابع اسم اورا موسی بن ظفر دانستهاند[۴] که از نسل یشاكر فرزند حضرت یعقوب بوده تشریفات ترحیم مشهد میباشد.[۵]
سامری مثلا شخصیتهایی میباشد که سه درجه در قرآن از وی مذکور گردیده و هر سه آیتم مربوط به تشکیل داد گوساله برای پرستش آن بوسیله بنی اسرائیل بوده میباشد
حضرت موسی(ع) در ادامه وعده الهی، به زمان سیروز به میعادگاه رفت کهاین برهه زمانی ده روز تمدید شد: «سی شب با موسی وعده نهادیم و ده شب دیگر بر آن افزودیم تا وعده پروردگارش چهل شب كامل شد».[۷] در غایت رجوع موسی(ع) زمان بر شد و این فرمان بر بنیاسرائیل که از تمدید اقامت موسی بیاستحضار بودند، مشقت بار آمد. سامری با به کار گیری از زیور آلات و طلاهای قوم و قبیله، گوسالهای تشکیل داد.[۸] وی ضمن تشکیل داد گوساله، عموم را به پرستش این بت دعوت کرد.[۹]
سامری و احادیث متعدد
هنگامی که حضرت موسی(ع) به نقش سامری در گوسالهپرستی یهود پی پیروزی و انگیزه را از وی جویا شد سامری اینگونه پاسخ بخشید: «بَصُرْتُ بِما لَمْ یبْصُرُوا بِهِ فَقَبَضْتُ قَبْضَةً مِنْ أَثَرِ الرَّسُولِ فَنَبَذْتُها وَ كَذلِكَ سَوَّلَتْ لی نَفْسی؛ اینجانب چیزی دیدم که آنان ندیدند اینجانب قسمتی از اثر ها پیامبر (و نبی معبود) را گرفتم، آنگاه آن را افکندم، و اینچنین نفس اینجانب این فعالیت را در نظرم جلوه اعطا کرد».[۱۰] این آیه با وجود ابهاماتی که دارااست؛ محل احادیث و نقلهای متعدد گردیده و وسعت اکثری را در بر گرفته میباشد که برخی از این نقلها درباره دریافت کردن خاک تحت پای جبرئیل به وسیله سامری میباشد.[۱۱] بعضا پژوهشگران و مفسران در درستی بخش اعظمی از این احادیث و نقلها شک وتردید کردهاند.[۱۲]
مجازات
بنابر حدیثی از امام درستگو(ع)، حضرت موسی تصمیم گرفت سامری را به دلیل اعمالش مجازات کرده و اورا بکشد. البته آفریدگار، سامری را به دلیل سخاوتمند بودن از مجازات مرگ رهانید.[۱۳]
قرآن در باب آخر و عاقبت سامری به نقلی از موسی(ع) اکتفا مینماید: «فَاذْهَبْ فَإِنَّ لَكَ فِی الْحَیاةِ أَنْ تَقُولَ لامِساسَ وَ إِنَّ لَكَ مَوْعِداً لَنْ تُخْلَفَهُ؛ برو، در معاش عالم چنان شوی كه پیوسته بگویی: به اینجانب مجاورت مشو. و نیز تورا وعدهای میباشد كه از آن رها نشوی».[۱۴] نصیب اولیه این آیه اشاره به عذاب دنیایی سامری و نصیب دوم اشاره به عذاب اخروی وی دارااست.
با این اکنون در روش عذاب دنیایی سامری، نقلهای مختلفی وجود دارااست:
طرد اجتماعی
طرد اجتماعی، مجازات دنیایی سامری بوده میباشد. حضرت موسی(ع) سامری را از گردآوری بنیاسرائیل اخراج کرد؛ هیچ شخصی حق نداشت با وی تماس داشته باشد و وی نیز حق نداشت با شخصی رابطه برقرار نماید و هرگونه عشق و علاقهمندی و معامله با وی ممنوع اعلام شد.[۱۵]
بیماری
بعضا مفسران معتقدند؛ بعد از ثبوت جرم و خطای بلندمرتبه سامری، موسی(ع) اورا نفرین کرد و پروردگار اورا به بیماری مرموزی دچار ایجاد کرد که تا زنده بود کسی نمیتوانست با وی تماس بگیرد
چکلیست کامل برگزاری مراسم ترحیم؛ از برنامهریزی تا پایان مراسم