بعدازظهر حضرت علی(ع)
براساس روایتی که از قثم گفته شده، او علی(ع) را اول کسی دانسته میباشد که اسلام آورد و از همگی بیشتر با پیامبراکرم(ص) هم پا و همراه بود و بهاین برهان قثم میخاطرنشان کرد علی در به جا مانده بردن (یا این که منزلتش نسبت به نبی) از پدرش، عباس بن عبدالمطلب، تشریفات ترحیم مشهد سزاوارتر بود.[۱۲]
والی مکه و طائف
قثم، بعد از ابوقتاده انصاری، مدتی از جانب علی علیهالسلام والی مکه و طائف بود و از سال ۳۶ تاهنگامیکه آن حضرت به شهیدشدن رسید، همچنان قاضی آنجا بود. البته به روایتی، وی فرماندار مدینه شد.[۱۳] در زمان روزگار فرمانداریش، حضرت با طومارهایی اورا از خیانتهای معاویه باخبر میایجاد کرد.[۱۴] این طومارها در نهج البلاغه با تیتر طومار ۳۳ و ۶۷ شناخته می شوند.[۱۵]
برگزاری حج
در سال ۳۸ق، امام در طومارای، مسئولیت برگزاری حج را بر عهدۀ وی گذاشت.[۱۶] امام، خلال سفارشهایی دربارۀ خلق سزاوار با عموم، به او اجازۀ فتوا و تصرف در مال عموم داده میباشد.[۱۷]
رویا رویی با معاویه
در سال ۳۹، که قثم فرماندار مکه بود، معاویه، یزید بن شجره رهاوی را برای ادای مراسم حج و به دست آوردن بیعت به مکه ارسال کرد و به وی امر اعطا کرد که والی مکه و امیرالحاج علی(ع) (عبیدالله بن عباس و به قولی قثمبن عباس) را عزل نماید، البته امام از این توطئۀ معاویه با خبر شد و سپاهی به فرماندهی مَعقل بن قَیس به مرزو بوم حجاز روانه کرد. قُثم عموم مکه را به تقابل با یزید بن شجره فرا خواند، البته کسی او را کمک نکرد و وی، برای مراقبت مال عموم و جان خود، تمایل به رخنه مکه گرفت تا اینکه سپاه امام علی(ع) رسد، ولی با لحاظ ابوسعید خدری، صحابی رسول، در شهر ماند و به حادثه عموم و بزرگان مکه شَیبةبن عثمان عبدری را تحت عنوان امیرالحاج تعیین کرد و وی یاروهمدم عموم در سال ۳۹ مراسم حج را تمام کرد. معقل بن قیس نیز پس از نقطه نهایی مراسم حج، مجاورت مکه رسید و به تعقیب یزید بن شجره پرداخت و تعدادی نفر از سپاه اورا بازداشت کرد و به کوفه پیروزی.[۱۸]
فتح سمرقند
دسته پاد شاه زنده سمرقند که مشتمل بر مرقد قثم بن عباس میباشد.
قبر منسوب به قثم.
در سال ۵۶، سعید فرزند عثمان بن عفان، از سوی معاویه والی خراسان شد[۱۹] و قثم نیز به یار او به خراسان رفت و در ماوراءالنهر به جهاد پرداخت و در فتح بخارا و سمرقند کمپانی جست.[۲۰] قثم بن عباس، پس از فتح سمرقند، برای یاد دادن و اشاعه احکام اسلام در آن شهر ماند[۲۱] او مصلایی گرانقدر در خارج شهر بر دروازۀ روحانی زاده نهاد بنیان و نیز به فرمان وی جویبار آبی رنگ ساختند که با آن محلههای گوشه و کنار سبز و آباد شد.[۲۲] درباره قثم، صفات نیکوکار و سخاوتمند مستعمل و اورا به فضل و ادب و پارسایی ستودهاند. نقل شده زیرا سعید بن عثمان خواست به وی هزار سهم از غنایم دهد، قثم اعلامکرد همانند دیگر مسلمانها به یک سهم برای خویش و سهمی (یا این که دو سهم) برای اسبش بسنده مینماید.[۲۳]
بعدازظهر حضرت علی(ع)
براساس روایتی که از قثم گفته شده، او علی(ع) را اول کسی دانسته میباشد که اسلام آورد و از همگی بیشتر با پیامبراکرم(ص) هم پا و همراه بود و بهاین برهان قثم میخاطرنشان کرد علی در به جا مانده بردن (یا این که منزلتش نسبت به نبی) از پدرش، عباس بن عبدالمطلب، تشریفات ترحیم مشهد سزاوارتر بود.[۱۲]
والی مکه و طائف
قثم، بعد از ابوقتاده انصاری، مدتی از جانب علی علیهالسلام والی مکه و طائف بود و از سال ۳۶ تاهنگامیکه آن حضرت به شهیدشدن رسید، همچنان قاضی آنجا بود. البته به روایتی، وی فرماندار مدینه شد.[۱۳] در زمان روزگار فرمانداریش، حضرت با طومارهایی اورا از خیانتهای معاویه باخبر میایجاد کرد.[۱۴] این طومارها در نهج البلاغه با تیتر طومار ۳۳ و ۶۷ شناخته می شوند.[۱۵]
برگزاری حج
در سال ۳۸ق، امام در طومارای، مسئولیت برگزاری حج را بر عهدۀ وی گذاشت.[۱۶] امام، خلال سفارشهایی دربارۀ خلق سزاوار با عموم، به او اجازۀ فتوا و تصرف در مال عموم داده میباشد.[۱۷]
رویا رویی با معاویه
در سال ۳۹، که قثم فرماندار مکه بود، معاویه، یزید بن شجره رهاوی را برای ادای مراسم حج و به دست آوردن بیعت به مکه ارسال کرد و به وی امر اعطا کرد که والی مکه و امیرالحاج علی(ع) (عبیدالله بن عباس و به قولی قثمبن عباس) را عزل نماید، البته امام از این توطئۀ معاویه با خبر شد و سپاهی به فرماندهی مَعقل بن قَیس به مرزو بوم حجاز روانه کرد. قُثم عموم مکه را به تقابل با یزید بن شجره فرا خواند، البته کسی او را کمک نکرد و وی، برای مراقبت مال عموم و جان خود، تمایل به رخنه مکه گرفت تا اینکه سپاه امام علی(ع) رسد، ولی با لحاظ ابوسعید خدری، صحابی رسول، در شهر ماند و به حادثه عموم و بزرگان مکه شَیبةبن عثمان عبدری را تحت عنوان امیرالحاج تعیین کرد و وی یاروهمدم عموم در سال ۳۹ مراسم حج را تمام کرد. معقل بن قیس نیز پس از نقطه نهایی مراسم حج، مجاورت مکه رسید و به تعقیب یزید بن شجره پرداخت و تعدادی نفر از سپاه اورا بازداشت کرد و به کوفه پیروزی.[۱۸]
فتح سمرقند
دسته پاد شاه زنده سمرقند که مشتمل بر مرقد قثم بن عباس میباشد.
قبر منسوب به قثم.
در سال ۵۶، سعید فرزند عثمان بن عفان، از سوی معاویه والی خراسان شد[۱۹] و قثم نیز به یار او به خراسان رفت و در ماوراءالنهر به جهاد پرداخت و در فتح بخارا و سمرقند کمپانی جست.[۲۰] قثم بن عباس، پس از فتح سمرقند، برای یاد دادن و اشاعه احکام اسلام در آن شهر ماند[۲۱] او مصلایی گرانقدر در خارج شهر بر دروازۀ روحانی زاده نهاد بنیان و نیز به فرمان وی جویبار آبی رنگ ساختند که با آن محلههای گوشه و کنار سبز و آباد شد.[۲۲] درباره قثم، صفات نیکوکار و سخاوتمند مستعمل و اورا به فضل و ادب و پارسایی ستودهاند. نقل شده زیرا سعید بن عثمان خواست به وی هزار سهم از غنایم دهد، قثم اعلامکرد همانند دیگر مسلمانها به یک سهم برای خویش و سهمی (یا این که دو سهم) برای اسبش بسنده مینماید.[۲۳]

چکلیست کامل برگزاری مراسم ترحیم؛ از برنامهریزی تا پایان مراسم